Disleksi nedir? Disleksi belirtileri nelerdir, nasıl anlaşılır? Tedavisi nasıl yapılır?

,

Toplumumuzda nadir görülen hastalıklardan biri olan Disleksi nedir? sorusuna, vatandaşlar tarafından yanıt aranıyor. Kısacası öğrenme güçlüğü anlamına gelen hastalığın belirtileri araştırılıyor. Disleksisi olan bireylerin sadece akademik alanda değil hayatın başka alanlarında da sorunlar yaşayabilir. Bunlardan biri sosyal becerilerde yaşadıkları problemlerdir. Yetişkinlerce sıkça görülmeyen hastalığın ortaya çıkışı okul çağında belli oluyor. Yetişkinler öğrenme güçlüğü çeken çocuklarında bu durumu fark ettikleri zaman mutlaka bir uzmana başvurmalıdır. Hastalığın ilaç tedavisi bulunmamakla birlikte psikiyatrik bir hastalık (kaygı bozukluğu, depresyon vs.) varsa onların tedavisi önemlidir. Peki Disleksi nedir, belirtileri nelerdir? Nasıl anlaşılır?

Disleksi hastalığı ülkemizde nadir görülen hastalıklardan biridir. Özellikle çocuklar okul öğretimi sırasında; konuşma, okuyup-yazma, düşünce ve matematikle ilgili yetenekleri kazanırken ve kullanırken çok büyük zorluklar ve güçlükler yaşayabilir. Öğrenme bozukluğu bu hastalığın belirtilerinden biridir. Genellikle çocukluk döneminde, okumaya başlama aşamasında fark ediliyor. Bu hastalığı taşıyan bireylerde dikkat eksikliği ve hiperaktivite gibi diğer sorunlar da olabiliyor. Bu durumda baş edebilmenin en önemli yanı ise özel eğitimden geçiyor. Peki Disleksi nedir? Disleksi belirtileri nelerdir? Nasıl anlaşılır?

DİSLEKSİ NEDİR?

Disleksi, en sık rastlanan öğrenme bozukluklarından biridir. Asıl sorunları hafıza ve dil ile ilgilidir. Disleksi olan kişiler her şeyi unutur ve dil ile ilgili derslerde sıkıntı çektikleri bilinmektedir. Bazıları okul zamanında hızlı konuşabilir. İnsanlar da onları pek dikkate almazlar. Normal bir insan okuma, yazma ve anlama gibi eylemler için beyninin sol ön lobunu kullanır.

Disleksi olan kişiler sol ön lobu kullanmakta zorluk yaşarlar. Günümüzde ise disleksi olan kişilerin sayısal zekası çok yüksektir. Okul zamanlarında matematik ve fizik derslerini çok severler. Fakat sözel konuları beceremeyebilirler. Disleksi olan kişilerin sözel zekaları düşük veya geri değildir. Aksine çok güçlü sözel zekaları vardır. Normal bir insanın hayal gücünün en az 2 katına sahiptirler. Disleksi olan çoğu kişinin en büyük düşmanı kitaptır. Bazıları bir kitabı anlamak için aynı kitabı 5-6 kere okur. Disleksi olan insanlar üstün zekalı insanlardır ve bir kısmı ise dahidir.

İSLEKSİNİN BELİRTİLERİ NELERDİR?

OKUL ÖNCESİ ( 3-5 YAŞ )

Sesleri, kelimeleri, harfleri hatırlamada güçlük

Alfabedeki ve kelimelerdeki harflerin verilen talimatları vs sıralamalarını hatırlamada güçlük

Okunuşu benzer olan kelimeleri karıştırma

Kopyalama ve boyamada zayıflık

Zayıf hafıza

Ailede disleksi olması

Bazı aktivitelerde yavaş tepki verme ( harf kelime oyunları gibi )

İLKÖĞRETİM

Okula gitmede isteksizlik

Kelimeleri, harfleri, sesleri öğrenmede güçlük

Verilen talimatları takip etmede güçlük

Kelimeleri harflere veya hecelere ayırmada güçlük

Kelime ve ses bilgisinde zayıflık

Okuma veya hecelemede güçlük

Organize olamam

Davranış bozuklukları

ORTAÖĞRETİM ( 12- 18 YAŞ )

Okurken veya hecelerken harf ve seslerin sıralanmasında güçlük

Ödev ve yazılı çalışmaların çok zaman alması

Zamanı yetiştirememe

Hatırlama ve organize olmada güçlük

Sürekli bir asabiyet hali

Okuldan kaçmak için çeşitli taktikler geliştirme

DİSLEKSİ TEDAVİSİ VAR MI?

Disleksi tedavisi için en iyi süreç, özel eğitim programlarıyla mümkündür. Özel eğitim araçları (oyunlar, eğitim kurumları, çeşitli materyaller ve müfredatlar) hastalığı ortadan kaldırmasa bile öğrenmenin önündeki engellerin büyük ölçüde aşılmasını sağlamaktadır.

DİSLEKSİ NEDENLERİ NELERDİR?

Nörolojik nedenler

Yapısal farklılıklar

İşlevsel farklılıklar

Yarıküre arası iletişim sorunları

Algısal nedenler

Görsel algılama, işitsel algılama

Dilsel nedenler

Bellek bozuklukları

DİSLEKSİ ALFABESİ NEDİR?

Her yaş grubundan disleksi görülen insana hangi harflerin nerelerini göremedikleriyle ilgili araştırmalar yapılmıştır. Daha sonra ise Disleksi testi yaparken kendi hayatını konu alan profesör tarafından, eskiden hangi sorunlarla karşılaştığı üzerine bu konuya bir fikir getirilmiştir.
Yapılan incelemelerin sonucunda, A’dan Z’ye tüm harflerde yaşanan okuma problemlerinin hangi sembollerin bir araya getirme sorunu olduğunun öğrenilmesi sağlandı. Normalden çok daha yavaş okumaya, okuduğunu anlayamamaya, sembollerin karışık bir şekilde görülmesine dayanan soruna yönelik bir önlem alınmaya çalışılmıştır. Daha sonra ise Disleksi alfabesi önerilmiş ve bu alfabeyle birlikte, çocukların hangi şekilde sembolleri tanımaları gerektiği ve nasıl okuyabilecekleri önerilmeye başlanmıştır.

Kaynak: Sabah 25.11.2019  www.sabah.com.tr